KDE TemelleriTelif Hakkı © 2011, 2012, 2013 T.C. Hollingsworth
Telif Hakkı © 2011 Alexey Subach
Telif Hakkı © 2011 Salma Sultana
Bu kılavuz, Plasma çalışma alanına, uygulamalarına giriş sağlar ve gerçekleştirilebilen birçok ortak görevleri tanımlar.
İçindekiler
- 1. Giriş
- 2. KDE Plasma Masaüstü ve KDE Uygulamaları Kurulumu
- 3. Yolunuzu Bulmak
- 4. Genel Görevler
- 5. KDE Yazılımlarını Özelleştirmek
- 6. Emeği Geçenler ve Lisans
GirişKDE'ye hoş geldiniz!
Bu kılavuz, Plasma çalışma alanının, uygulamalarının birçok özelliğini size tanıtacak ve gerçekleştirebileceğiniz birçok ortak görevleri tanımlayacaktır.
KDE ile ilgili daha fazla bilgi almak için KDE web sitesini ziyaret edin.
KDE Plasma Masaüstü ve KDE Uygulamaları KurulumuKDE'yi akıllı telefonlar, tabletler, Microsoft® Windows®, Mac® OS, UNIX®, BSD ve Linux® çalıştıran bilgisayarlar gibi çeşitli platformlara kurabilirsiniz. Birçok farklı platform ve dağıtım için ikili paketler vardır. Ayrıca ileri düzey kullanıcılar kaynak kodlardan derleyebilirler.
Farklı aygıtlar ve platformlar üzerine KDE kurmayı kolaylaştırmak için dünyanın çeşitli yerlerindeki yüzlerce geliştirici emek vermektedir.
Neredeyse tüm Linux® dağıtımları tekil uygulamaları ve bütün olarak KDE Plasma Masaüstü için ikili paketler sunar.
Belirli bir uygulamayı kurmak için dağıtımınızın paket koleksiyonuna bakın. KDE Plasma Masaüstü gibi KDE Plasma Çalışma Alanları alanlarından birini kurmak için bir üst-paket (metapackage) arayın veya plasma-desktop gibi bir paket grubunun olup olmadığını denetleyin.
Not
Bazı uygulamalar, KDE ile birleştirilmiş bir paket adı ile diğer uygulamalarla birlikte kuruluyor olabilir. Örneğin, Konqueror, kde-baseapps paketinde olabilir.
Eğer dağıtımınızda KDE paketlerini bulamıyorsanız dağıtımınızın destek kaynaklarına başvurun. Birçok dağıtımın KDE için ayrı bir ekibi vardır ve bu ekip KDE'ye özel yardım sağlar.
Windows üzerinde KDE Girişimi, Microsoft® Windows® için KDE uygulamalarının ikili paketlerini sağlarlar. Ayrıca, belirli uygulamaları ve bağımlılıkları kolayca kurmanızı sağlayan özel bir kurulum programı da sunulur.
Bu girişim ve kurulum programı hakkında daha fazla bilgi için Windows üzerinde KDE Girişimi adresini ziyaret edin.
Belirli KDE uygulamaları çeşitli “aktarımlar” ile Mac® OS üzerine kurulabilir. Bazı KDE uygulamalarının Mac® OS için kendilerinin ürettiği ikili paketleri de vardır.
Daha fazla bilgi için KDE - Mac® OSX adresini ziyaret edin.
BSD dağıtımlarının çoğu KDE uygulamalarını ve KDE Plasma Masaüstü'nü bir bütün olarak kurmanızı sağlayacak “aktarım” sistemine sahiptirler.
BSD sürümünün kurulumu için dağıtımınızın belgelendirmelerine bakın.
Plasma Cep, telefonlar gibi taşınabilir aygıtlarda ve tabletlerde KDE deneyimi sağlayan heyecanlandırıcı, yeni bir girişimdir. Farklı aygıtlar için ikili (derlenmiş ve kullanım hazır) sürümleri bulunur.
Daha fazla bilgi için Plasma Cep adresini ziyaret edin.
Bazı Linux® ve BSD dağıtımları, çalışan ortamlar (live media) sunarlar. Çalışan ortamlar, sisteminize hiçbir şey kurmadan KDE Plasma Masaüstü'nü denemenizi sağlar. Yalnızca bir CD takmak veya USB sürücüsü bağlamak ve sistemi oradan başlatmak (önyüklemek) yeterlidir. Eğer denerken gördüğünüz ortamı severseniz aynı ortam (birçoğu) size bu yazılımı sabit diskinize kurma seçeneği de sunar.
KDE web sayfasında, KDE çalışma alanını ve uygulamalarını sunan dağıtımların bir listesi bulunur.
KDE Plasma Masaüstü ortamının ve uygulamaların nasıl derleneceği ve kurulacağı üzerine ayrıntılı bilgiyi Kaynaktan Yap bölümünden alabilirsiniz.
KDE cmake kullamaya başladığından beri artık derleme konusunda bir sorun yaşamamalısınız. Derleme sırasında bir sorun yaşarsanız lütfen oluşan hataları KDE e-posta listelerine bildirin.
Frameworks, KDE Plasma Masaüstü ve tüm diğer uygulamaları yapmak için önerilen araç kdesrc-build'dir
Yolunuzu BulmakKDE Plasma Çalışma Alanları genellikle “araç takımları” olarak bilinen birçok farklı grafiksel kullanıcı arayüzü ögesi içerir. Bu kılavuz, size bunların adlarını ve işlevlerini tanıtacaktır.
Bu, bir metin düzenleyicisi olan KWrite'ın penceresidir. Hakkında daha fazla bilgi almak için pencerenin bir kısmına tıklayın.
Pencere Menüsü
Pencereyi simge durumuna küçültmek, ekranı kaplamak veya kapatmak için düğmeler
Bu programın Ana Araç Takımı olarak görev yapan büyükçe bir Metin Alanı
Dikey bir Sarma Çubuğu (metin kutusunun altında bir tane de yatay sarma çubuğu vardır)
Bu, Dolphin dosya yöneticisinin bir penceresidir. Hakkında daha fazla bilgi almak için pencerenin bir kısmına tıklayın.
Bilgisayar sistemindeki Yerler listesini içeren bir panel
Görüntülenen klasörlerin yolunu belirten bir kırıntı
Bir klasör simgesi
Bir dosya simgesi
Vurgulanmış bir simge
Bir dosya üzerinde gerçekleştirilebilecek eylemleri listeleyen bir Bağlam Menüsü
Görüntülenen simgelerin boyutunu değiştiren bir Kaydırıcı
Daha çok paneller
Sistem Ayarları Biçimler panelinin bu ekran görüntüsü birkaç kullanıcı arayüzü ögesini gösterir. Hakkında daha fazla bilgi almak için pencerenin bir kısmına tıklayın.
Bir Simge Listesi (ikinci öge seçili)
Açık bir Açılır Kutu
Açılır Kutu içinde seçili bir öge
Birkaç Düğme
Sistem Ayarları Özel Kısayollar panelinin bu ekran görüntüsü, ek kullanıcı arayüzü ögeleri gösterir.
Bir Ağaç Görünümü
Seçili bir Onay Kutusu
Bir çift Döndürme Kutusu
Bir Menü Düğmesi
Sistem Ayarları Öntanımlı Uygulamalar panelinin bu ekran görüntüsü, daha çok kullanıcı arayüzü ögeleri gösterir. Hakkında daha fazla bilgi almak için pencerenin bir kısmına tıklayın.
Bir Liste Kutusu
Bir çift Radyo Düğmesi
Bir Metin Kutusu
Sistem Ayarları Renkler panelinin bu ekran görüntüsü, beş adet Sekme gösterir
| Ad | Açıklama | Ekran Görüntüsü |
|---|---|---|
| Ana Araç Takımı | Çalışan uygulamanın ana alanı. Bu, bir sözcük işlemcide düzenlediğiniz belge veya Satranç gibi bir oyunun tahtası olabilir. |
|
| Düğme | Bir eylem gerçekleştirmek için Fare Düğmesi ile tıklanabilir. |
|
| Kırıntı | Dosya sistemi gibi hiyerarşik bir sistemdeki yolu gösterir. Ağaçta o konuma gitmek için yolun herhangi bir kısmına tıklayın. Yolun başka bir alt ögesine gitmek için yolun bir bölümünün sağındaki oka tıklayın. |
|
| Onay Kutusu | Ögeleri seçmek ve seçimi kaldırmak için bunlara tıklanabilir. Genellikle birkaç seçimden oluşan bir listede kullanılırlar. Seçili ögelerde genellikle bir onay imi görüntülenirken seçili olmayan ögelerde boş bir kutu bulunur. |
|
| Renk Seçicisi | Bu, metnin rengini değiştirmek gibi çeşitli amaçlar için bir rengin seçilmesine olanak tanır. Daha fazla bilgi için “Renkleri Seçmek” bölümüne bakın. |
|
| Çoklu Kutu | Açılır Kutu'nun ve Metin Kutusu'nun birleşimidir. Listeden bir seçenek belirleyebilir veya metin kutusuna yazabilirsiniz. Bazı açılır kutular kendiliğinden girişleri tamamlayabilir veya yazdıklarınızla eşleşen seçeneklerin bir listesini açabilirler. |
|
| Bağlam Menüsü | Plasma Çalışma Alanı’ndaki ve Uygulamalar’daki birçok kullanıcı arayüzü ögesinin, Fare Düğmesi ile tıklanarak açılabilen bir bağlam menüsü bulunur. Bu menü, genellikle sağ tıklanan kullanıcı arayüzü ögesini etkileyen seçenekleri ve eylemleri içerir. |
|
| İletişim Kutusu | Daha büyük bir uygulama penceresinin üzerinde görünen küçük bir pencere. Diğerlerinin yanı sıra bir ileti, uyarı veya yapılandırma paneli içerebilir. |
|
| Açılır Kutu | Bu, arasından seçim yapabileceğiniz ögelerin bir listesini sağlar. |
|
| Simge | Bir dosya veya eylem gibi bir şeyin grafiksel temsili. Bunlar her zaman olmasa da genellikle simgenin altında veya sağında bir metin açıklaması da içerir. |
|
| Simge Listesi | Bu, bir simge ve bir açıklama ile temsil edilen öğelerin bir listesini sağlar. Çeşitli yapılandırma kategorileri arasından seçim yapılmasına olanak sağlamak için genellikle yapılandırma panellerinin sol panelinde kullanılır. |
|
| Liste Kutusu | Bu, genellikle birden fazla ögenin seçilmesine izin veren bir öge listesidir. Bir grup bitişik ögeyi seçmek için Üst Karakter düğmesine basıp ilk ve son ögelere tıklayın. Bitişik olmayan birden çok ögeyi seçmek için Kontrol düğmesine basıp istediğiniz ögeleri seçin. |
|
| Menü | Genellikle bir eylemi gerçekleştiren, bir seçeneği ayarlayan veya bir pencere açan seçimlerin listesi. Bunlar, Menü Çubukları veya Menü Düğmeleri ile açılabilirler. |
|
| Menü Çubuğu | Bunlar hemen hemen her pencerenin üstünde bulunur ve çalışan uygulamanın tüm işlevlerine erişim sağlar. Daha fazla bilgi için “Ortak Menüler” bölümüne bakın. |
|
| Menü Düğmesi | Bir menü açan özel bir düğme türü. |
|
| Panel veya Kenar Çubuğu veya Araç Görünümü | Bunlar merkezi araç takımının yanlarında veya altında bulunur ve bir uygulamada birçok farklı görevi gerçekleştirmenize olanak tanır. Bir metin düzenleyicisi, açık belgelerin bir listesini tek bir belgede sunabilirken, bir sözcük işlemci bir hazır desen seçmenize izin verebilir. |
|
| İlerleme Çubuğu | Uzun süren bir işlemin gerçekleştirildiğini gösteren küçük bir çubuk. Çubuk, işlemin ne kadarının tamamlandığını gösterebilir veya işlemin sürdüğünü göstermek için ileri geri sıçrayabilir. |
|
| Radyo Düğmesi | Bunlar bir seçenek listesinde kullanılır ve listedeki seçeneklerden yalnızca birinin seçilmesine izin verir. |
|
| Sarma Çubuğu | Bir belgede dolaşmanızı sağlar. |
|
| Kaydırıcı | Küçük bir çubuğun bir çizgi boyunca yatay veya dikey olarak hareket ettirilmesiyle sayısal bir değerin seçilmesine olanak sağlar. |
|
| Döndürme Kutusu | Bu, kutunun yan tarafında bulunan ok düğmelerini aşağı veya yukarı doğru kullanarak veya metin kutusuna doğrudan bir değer girerek bir sayısal değerin belirlenmesine olanak tanır. |
|
| Durum Çubuğu | Bunlar birçok uygulamanın alt kısmında bulunur ve uygulamanın o anda ne yaptığına ilişkin bilgileri görüntülerler. Örneğin, bir web tarayıcısı bir web sayfasının yüklenme sürecini gösterebilirken, bir sözcük işlemci şu anki sözcük sayısını görüntüleyebilir. |
|
| Sekme | Bunlar pencerenin bir alanının üst kısmında görünür ve pencerenin o alanının çeşitli farklı seçimlerle değiştirilmesine olanak tanır. |
|
| Metin Alanı | Büyük miktarda metnin (genellikle birden çok satır veya paragraf) yazılmasına olanak tanır. Bir Metin Kutusu'nun aksine, Giriş'e basmak yeni bir satır yapar. |
|
| Metin Kutusu | Küçük bir metnin girilmesini sağlayan tek satırlı bir metin girişi. Tipik olarak, Giriş düğmesine basmak düğmesi ile aynı işlemi gerçekleştirecektir. |
|
| Başlık Çubuğu | Bu, her pencerenin üst kısmında bulunur. Uygulamanın adını ve genellikle, bir web tarayıcısında görüntülenen web sayfasının başlığı veya bir sözcük işlemcide açılan bir belgenin dosya adı gibi, uygulamanın ne yaptığına ilişkin bilgileri içerir. |
|
| Araç Çubuğu | Bunlar genellikle çoğu uygulamanın üst kısmında, menü çubuğunun doğrudan altında bulunurlar. Örneğin, Kaydet veya Yazdır gibi uygulamaların en çok kullanılan işlevlerine doğrudan erişim sağlarlar. |
|
| Ağaç Görünümü | Ağaç Görünümü, hiyerarşik bir seçenekler listesinden seçim yapmanıza olanak tanır. Ağaç Görünümü’nün bir bölümü veya kategorisi genişletilmemiş olabilir; bu durumda altında hiçbir seçenek görünmez ve başlığın solundaki ok sağ başlığa doğru işaret eder. Genişletilmiş de olabilir; bu durumda altında birkaç seçenek listelenir ve başlığın solundaki ok aşağıya, seçeneklere doğru işaret eder. Ağaç görünümünün bir kısmını genişletmek için, genişletmek istediğiniz bölümün başlığının solundaki oka veya başlığa çift tıklayın veya klavyenizin ok düğmelerini kullanarak başlığı seçip Giriş veya + düğmesine basın. Görünümün bir kısmını daraltmak için yine bölümün başlığının solundaki oka veya başlığa çift tıklayın veya klavyenizin ok düğmelerini kullanarak başlığı seçip Giriş veya - düğmesine basın. |
|
Ortak MenülerBirçok KDE uygulaması bu menüleri içerir. Ancak çoğu uygulamada burada listelenenlerden daha fazla menü girdisi bulunur ve bazılarında burada listelenen girdilerden bazıları eksik olabilir.
Gwenview uygulamasındaki menü çubuğu.
Dolphin gibi bazı uygulamalar, öntanımlı olarak bir menü çubuğu göstermez. Menü çubuğunu, Kontrol+M kısayolunu kullanarak görünür duruma getirebilirsiniz. Ayrıca bu kısayolu, uygulama destekliyorsa menü çubuğunu gizlemek için de kullanabilirsiniz.
menüsü, o anda açık olan dosya üzerinde işlemler yapmanızı ve uygulamanın temel işlevlerine erişmenizi sağlar.
Genellikle içerilen menü ögeleri:
- → (Kontrol+N)
Yeni bir dosya oluşturur.
- →
Yeni bir pencere açar.
- → (Kontrol+O)
Var olan bir dosyayı açar.
- → (Kontrol+S)
Dosyayı kaydeder. Eğer dosya varsa üzerine yazılır.
- →
Dosyayı yeni bir adla kaydeder.
- →
Açık olan tüm dosyaları kaydeder.
- → (F5)
Geçerli dosyayı yeniden yükler.
- →
Açık olan tüm dosyaları yeniden yükler.
- → (Kontrol+P)
Dosyayı yazdırır. Bir PDF dosyası üretmek veya bir sayfa erimini bir PDF dosyasına aktarmak için Dosyaya Yazdır (PDF) seçeneğini kullanın
- → (Kontrol+W)
Geçerli dosyayı kapatır.
- →
Açık olan tüm dosyaları kapatır.
- → (Kontrol+Q)
Programdan çıkar.
menüsü, açık olan dosya üzerinde değişiklikler yapmanızı sağlar.
- → (Kontrol+Z)
Dosya üzerinde yapılan son değişikliği geri alır.
- → (Kontrol+Üst Karakter+Z)
Dosya üzerinde yapılan son değişikliği yineler.
- → (Kontrol+X)
Dosyanın o anda seçili olan kısmını kaldırır ve panoya arabelleğine bir kopyasını yerleştirir.
- → (Kontrol+C)
Dosyanın seçili bölümünün bir kopyasını (varsa) pano arabelleğine yerleştirir.
- → (Kontrol+V)
Pano arabelleğindeki ilk ögeyi, varsa dosyadaki geçerli konuma kopyalar.
- → (Kontrol+A)
Açık olan dosyanın tüm içeriğini seçer.
- → (Kontrol+F)
Açık olan dosyada metin aramanızı sağlar.
- → (Kontrol+R)
Açık olan dosyada metin aramanıza ve onu başka bir şeyle değiştirmenize olanak sağlar.
- → (F3)
Arama işleminde eşleşen sonraki sonuca gider.
- → (Üst Karakter+F3)
Arama işleminde eşleşen önceki sonuca gider.
menüsü, o anda açık olan dosyanın ve/veya çalışan uygulamanın yerleşimini değiştirmenize olanak tanır.
Bu menüde kullandığınız uygulamaya bağlı olarak farklı seçenekler bulunur.
menüsü, halihazırda açık olan dosya üzerinde belirli eylemleri gerçekleştirmenize olanak tanır.
- → (Kontrol+Üst Karakter+O)
Yazarken yazdıklarınızı denetleyin Daha fazla bilgi için “Otomatik Yazım Denetimi” bölümüne bakın.
- →
Bu, yazım denetimi uygulamasını başlatır - bu uygulama kullanıcının yazım hatalarını yakalamasına ve düzeltmesine yardımcı olur. Daha fazla bilgi için “Yazım Denetimi” bölümüne bakın.
- →
Bu, yazım denetimi programını başlatır; ancak belgenin yalnızca imlecin geçerli konumundan sonuna kadar olan kısmını denetler. Daha fazla bilgi için “Yazım Denetimi” bölümüne bakın.
- →
Bu, yazım denetimi programını başlatır; ancak yalnızca belgede seçili olan metni denetler. Daha fazla bilgi için “Yazım Denetimi” bölümüne bakın.
- →
Bu, yazım denetimi için kullanılan sözlüğü değiştirmenize olanak tanır. Daha fazla bilgi için “Sonnet Yapılandırması” bölümüne bakın.
menüsü, uygulamayı özelleştirmenize olanak tanır.
Bu menü, genellikle aşağıdaki ögeleri içerir:
- → (Kontrol+M)
Menü Çubuğu'nu görüntülemeyi açar/kapatır. Gizlendikten sonra, Kontrol+M kısayolunu kullanarak yeniden görünür duruma getirilebilir. Menü çubuğu gizliyse görünüm alanının herhangi bir yerinde farenin sağ düğmesiyle tıklandığında açılan bağlam menüsünde ek bir girdisi bulunur.
- →
Durum çubuğunu açar ve kapatır. Bazı KDE uygulamaları, yararlı bilgileri görüntülemek için ekranın altındaki durum çubuğunu kullanır.
- →
Uygulama tarafından desteklenen çeşitli araç çubuklarını gösterip gizlemenizi sağlar.
- →
İşaretlendiğinde, uygulamanın alt kısmında durumla ilgili bilgileri içeren küçük bir çubuk görüntülenir. İşaretlenmediğinde durum çubuğu gizlenir.
- →
Kısayolları etkinleştirmenizi, devre dışı bırakmanızı ve değiştirebilmenizi sağlar. Daha fazla bilgi için “Kısayolları Kullanmak ve Özelleştirmek” bölümüne bakın.
- →
Araç çubuklarının içeriğini, yerleşimini, metnini ve simgelerini özelleştirmenizi sağlar. Daha fazla bilgi için “Araç Çubuklarını Özelleştirmek” bölümüne bakın.
- →
Bu öge, standart bir KDE uygulaması tarafından kullanılan bildirimleri (sesler, görünür iletiler vb.) değiştirebileceğiniz bir bildirim yapılandırma iletişim kutusu görüntüler.
Bildirimleri yapılandırma ile ilgili daha fazla bilgi için Sistem Ayarları Bildirimleri Yönet modülünün belgelendirmesini okuyun.
- →
Şu anda çalışan uygulamanın yapılandırma panelini açar.
menüsü, uygulamanın belgelendirmesine ve başka kullanışlı özkaynaklara erişmenizi sağlar.
- → (F1)
Çalışan uygulamanın el kitabını gösteren KDE Yardım sistemini çağırır.
- → (Üst Karakter+F1)
Fare imlecini, bir ok ve soru işaretinden oluşan yeni bir işarete dönüştürür. Uygulama içindeki ögelere tıklamak, o ögenin işlevlerini açıklayan bir yardım penceresi açar (o öge için varsa).
- →
Bu komut, Günün İpucu iletişim kutusunu açar. İletişim kutusundaki düğmeleri kullanarak tüm ipuçlarını tarayabilir ve başlangıçta ipuçlarını gösterilmesini seçebilirsiniz.
Not: Tüm uygulamalar bu ipuçlarını sağlamaz.
- →
Hata bildirme iletişim kutusunu açar, buradan bir hata bildirebilir veya özellik “isteği” yapabilirsiniz.
- →
KDE'ye ve projelerine doğrudan bağış yapabileceğiniz bir Bağış sayfasını açar.
- →
Açık uygulamanın Birincil dil'ini ve Yedek dil'ini yapılandırabileceğiniz bir iletişim kutusu açar.
- →
Bu, çalışan uygulamanın sürüm ve yazar bilgisini görüntüler
- →
Bu, KDE Geliştirme Platformu sürümünü ve diğer temel bilgileri görüntüler.
Ortak Klavye KısayollarıKDE Plasma Çalışma Alanları, farenize dokunmadan birçok görevi yerine getirebilmenizi sağlayan klavye kısayolları sağlar. Klavyenizi sıklıkla kullanıyorsanız bunları kullanmak size bayağı zaman kazandırabilir.
Bu liste, çalışma alanının kendisi tarafından desteklenen en yaygın kısayolları ve içinde bulunan birçok uygulamayı içerir. Her uygulamanın kendi kısayolları da vardır; bu nedenle kapsamlı bir liste için kılavuzlarını denetlediğinizden emin olun.
Not
Aşağıda açıklanan Meta düğmesi, birçok farklı klavyede bulunan özel düğme için kullanılan genel addır. Microsoft® Windows® için tasarlanan klavyelerde Windows düğmesi olarak bilinir ve üzerinde Windows® simgesi vardır. Mac® için tasarlanmış bilgisayarlarda bu düğmeye Command düğmesi denir ve üzerinde Apple® simgesi ve/veya ⌘ sembolü bulunur. UNIX® için tasarlanmış sistemlerde ise bu düğme Meta olarak bilinir ve genellikle bir elmas (◆) şekli ile etiketlenmiştir.
Bu kısayollar; pencerelerle açma, kapatma, taşıma veya pencereler arasında geçiş yapma gibi her türlü işlemi gerçekleştirmenize olanak tanır.
Bu kısayollar programları başlatmayı ve durdurmayı kolaylaştırır.
| Kısayol | Açıklama |
|---|---|
| Meta | Uygulama Başlatıcısını Aç |
| Seçenek+Boşluk / Seçenek+F2 | Komut Çalıştırma Arayüzü |
| Kontrol+Vazgeç | Sistem Etkinliği |
| Seçenek+F4 | Kapat |
| Kontrol+Q | Çık |
| Kontrol+Seçenek+Vazgeç | Çıkmayı Zorla |
Bu kısayollar; pencereler, etkinlikler ve masaüstleri arasında verimli bir şekilde dolaşmanıza olanak tanır.
| Kısayol | Açıklama |
|---|---|
| Kontrol+F10 | Açık pencereler |
| Kontrol+F9 | Geçerli masaüstündeki açık pencereler |
| Kontrol+F7 | Yalnızca geçerli uygulamanın açık pencereleri |
| Kontrol+F12 | Masaüstünü Göster |
| Kontrol+Seçenek+A | İlgi İsteyen Pencereyi Etkinleştir |
| Seçenek+Sekme | Pencereler arasında gezin |
| Seçenek+Üst Karakter+Sekme | Pencereler arasında gezin (geriye doğru) |
| Seçenek+F3 | Pencere İşlemleri menüsünü aç |
| Meta+Seçenek+Yukarı | Üstteki Masaüstüne Geç |
| Meta+Seçenek+Aşağı | Alttaki Masaüstüne Geç |
| Meta+Seçenek+Sol | Soldaki Pencereye Geç |
| Meta+Seçenek+Sağ | Sağdaki Pencereye Geç |
Daha yakından bakmamız mı gerekiyor? KDE Plasma Çalışma Alanları yakınlaştırıp uzaklaştırmanıza ve tüm masaüstünüzü hareket ettirmenize izin verir, ayrıca kullandığınız uygulama desteklemediğinde bile yakınlaştırabilirsiniz.
| Kısayol | Açıklama |
|---|---|
| Meta+= | Yakınlaştır |
| Meta+- | Uzaklaştır |
| Meta+0 | Normalleştir |
| Meta+Yukarı | Yukarı Kaydır |
| Meta+Aşağı | Aşağı Kaydır |
| Meta+Sol | Sola kaydır, pencereyi soldaki monitöre taşı[a] |
| Meta+Sağ | Sağa kaydır, pencereyi sağdaki monitöre taşı[a] |
| Meta+Sayfa Yukarı | Pencereyi ekrana kapla/geri yükle |
| Meta+Sayfa Aşağı | Pencereyi simge durumuna küçült |
[a] Çoklu monitör bulunan bir ortamda | |
Bu kısayollar, Etkinlikler ve Sanal Masaüstleri arasında geçiş yapmanıza ve onları yönetmenize olanak tanır.
| Kısayol | Açıklama |
|---|---|
| Meta+Q / Seçenek+D,Seçenek+A | Etkinlikleri Yönet |
| Meta+Sekme | Sonraki Etkinlik |
| Meta+Üst Karakter+Sekme | Önceki Etkinlik |
| Kontrol+F1 | 1. Masaüstüne Geç |
| Kontrol+F2 | 2. Masaüstüne Geç |
| Kontrol+F3 | 3. Masaüstüne Geç |
| Kontrol+F4 | 4. Masaüstüne Geç |
Bu kısayollar, KDE Plasma Masaüstü ve panelleri ile çalışmanıza olanak tanır.
| Kısayol | Açıklama |
|---|---|
| Seçenek+D A | Araç Takımları Ekle |
| Seçenek+D R | Bu Araç Takımı'nı Kaldır |
| Seçenek+D L | Araç Takımlarını Kilitle/Kilitlerini Aç |
| Seçenek+D S | Araç Takımı Ayarları |
| Kontrol+F12 | Masaüstünü Göster |
| Seçenek+D T | İlişkilendirilmiş Uygulamayı Çalıştır |
| Seçenek+D,Seçenek+S | Masaüstü Ayarları |
Yardıma mı gereksiniminiz var? Geçerli uygulamanın kılavuzu yalnızca bir düğme basımı kadar yakınınızdadır ve bazı programlarda odaklanılan ögeyi açıklayan ek yardım bile bulunmaktadır.
| Kısayol | Açıklama |
|---|---|
| F1 | Yardım |
| Üst Karakter+F1 | Bu Nedir? |
İster bir metin belgesi, ister elektronik tablo veya web sitesi olsun, bu kısayollar birçok görevin gerçekleştirilmesini kolaylaştırır.
| Kısayol | Açıklama |
|---|---|
| F5 | Yenile |
| Kontrol+A | Tümünü Seç |
| Kontrol+Z | Geri Al |
| Kontrol+Üst Karakter+Z | Yinele |
| Kontrol+X | Kes |
| Kontrol+C | Kopyala |
| Kontrol+V | Yapıştır |
| Kontrol+N | Yeni |
| Kontrol+P | Yazdır |
| Kontrol+S | Kaydet |
| Kontrol+F | Bul |
| Kontrol+W | Belgeyi/Sekmeyi Kapat |
İster Aç/Kaydet iletişim kutusunda, ister Dolphin dosya yöneticisinde olun, bu kısayollar dosyalar üzerinde işlem yaparken size zaman kazandırır. Dosyalarla kullanılan bazı kavramların belgelerle aynı olduğunu, dolayısıyla kısayolların birçoğunun yukarıda listelenenlerle aynı olduğunu unutmayın.
| Kısayol | Açıklama |
|---|---|
| Kontrol+Z | Geri Al |
| Kontrol+X | Kes |
| Kontrol+C | Kopyala |
| Kontrol+V | Yapıştır |
| Kontrol+A | Tümünü Seç |
| Kontrol+L | Konumu Değiştir |
| Kontrol+Üst Karakter+A | Seçimi Tersine Çevir |
| Seçenek+Sol | Geri |
| Seçenek+Sağ | İleri |
| Seçenek+Yukarı | Yukarı (bunu içeren klasöre) |
| Seçenek+Baş | Ana Klasör |
| Sil | Çöp Kutusuna Taşı |
| Üst Karakter+Sil | Kalıcı Olarak Sil |
Standart düğmelere ek olarak günümüzde birçok bilgisayar klavyesi ve dizüstü bilgisayarda, hoparlör ses düzeyini ve varsa monitörünüzün parlaklığını değiştirmek için özel düğmeler bulunmaktadır. Varsa bu düğmeleri, bu görevleri gerçekleştirmek için KDE Plasma Çalışma Alanları içinde kullanabilirsiniz.
Bu tür düğmeleriniz yoksa bu görevlere nasıl düğmeler atayacağınızla ilgili bilgi için “Kısayolları Değiştirmek” bölümüne bakın.
Her şey tamam mı? Bu kısayolları kullanın ve bilgisayarınızdan uzaklaşın!
| Kısayol | Açıklama |
|---|---|
| Kontrol+Seçenek+L | Ekranı Kilitle |
| Kontrol+Seçenek+Sil | Ayrıl |
Pencerelerle Çalışmak, Bilgisayardanızdan Ayrılmak, Ses Düzeyini ve Parlaklığı değiştirmek ve Etkinlikler ve Sanal Masaüstleri ile Çalışmak bölümlerinde belirtilen kısayollar, evrensel kısayollar olarak bilinir; çünkü ekranda hangi pencereyi açtığınızdan bağımsız olarak çalışırlar. Bunlar, KDE bileşeni olarak ayrılmış olan sistem ayarlarının Global Kısayollar panelinden değiştirilebilirler.
Masaüstü ile Çalışmak bölümünde belirtilen kısayollar, değişmez ve değiştirilemezler.
Belgeler ile Çalışmak ve Yardım Almak bölümlerinde belirtilen kısayollar, programlar tarafından belirlenirler. Birçok KDE programı, ortak kısayol düzenleme penceresi kullanımına izin vererek, bunları değiştirmenize izin verir. Dosyalar ile Çalışmak bölümünde belirtilen kısayollar, Dolphin dosya yöneticisi veya Konqueror gibi programların içindeyken aynı şekilde düzenlenebilir; ancak Aç/Kaydet gibi pencereleri için düzenlenemezler.
Genel GörevlerBüyük olasılıkla, belgelerin sağ tarafında (ve bazen alt kısmında) görünen ve belgeler içinde hareket etmenize olanak tanıyan sarma çubuğuna aşinasınızdır. Ancak belgelerde dolaşmanın, bazıları daha hızlı ve daha kolay olan başka yolları da vardır.
Birçok farenin ortasında bir tekerlek bulunur. Bir belge içinde kaydırmak için yukarı ve aşağı hareket ettirebilirsiniz. Fare tekerleğini kullanırken Üst Karakter düğmesine bastığınızda belge daha hızlı kaydırılacaktır.
Dizüstü bilgisayar gibi taşınabilir bir bilgisayar kullanıyorsanız dokunmatik yüzeyi kullanarak da sarma yapabilirsiniz. Bazı bilgisayarlar, parmağınızı dokunmatik yüzeyin en sağ tarafında yukarı ve aşağı hareket ettirerek dikey olarak, parmağınızı dokunmatik yüzeyin en alt tarafında hareket ettirerek ise yatay olarak sarmanıza olanak tanır. Diğerleri iki parmağınızı kullanarak sarma yapmanıza izin verir: Dikey olarak sarmak için her iki parmağınızı dokunmatik yüzeyin herhangi bir yerinde yukarı ve aşağı ve yatay olarak sarmak için sola ve sağa hareket ettirin. Bu işlevsellik yukarıda açıklanan fare tekerleği işlevini taklit ettiğinden, daha hızlı kaydırmak için bunu yaparken Üst Karakter düğmesine basın.
KDE Plasma Çalışma Alanları kullanıyorsanız fare tekerleği davranışını Sistem Ayarları içindeki Fare modülünden ve dokunmatik yüzey davranışını da Dokunmatik Yüzey modülünden denetleyebilirsiniz. Aksi halde işletim sisteminizin veya masaüstü ortamınızın yapılandırma alanına bakın.
Ayrıca sarma çubuğunun bağlam menüsünde de çeşitli seçenekler bulunur. Bunlara sarma çubuğunun herhangi bir yerine sağ tıklayarak erişebilirsiniz. Aşağıdaki seçenekler kullanılabilir:
Sarma çubuğunda sağ tıkladığınız yerin temsil ettiği konuma doğrudan ilerleyin. Bu, sarma çubuğundaki o konuma tıklamakla eşdeğerdir.
- (Kontrol+Baş)
Belgenin başlangıcına gidin.
- (Kontrol+Son)
Belgenin sonuna gidin.
- (Sayfa Yukarı)
Basılı bir belgeyi temsil eden bir belgede önceki sayfaya veya diğer belge türlerinde bir ekran yukarıya gidin.
- (Sayfa Aşağı)
Basılı bir belgeyi temsil eden bir belgede sonraki sayfaya veya diğer belge türlerinde bir ekran aşağıya gidin.
- Yukarı Sar
Belgede bir birim (genellikle bir satır) yukarı sarın. Bu, sarma çubuğunun üst kısmındaki yukarı okuna tıklamaya eşdeğerdir.
- Aşağı Sar
Belgede bir birim (genellikle bir satır) aşağı sarın. Bu, sarma çubuğunun üst kısmındaki aşağı okuna tıklamaya eşdeğerdir.
Birçok uygulama yakınlaştırmanıza izin verir. Bu, görüntülemekte olduğunuz metin veya görselin daha büyük veya daha küçük olmasını sağlar. Yakınlaştırma işlevini genellikle Görünüm menüsünde, bazen de uygulamanın durum çubuğunda bulabilirsiniz.
Yakınlaştırmak için Kontrol++, uzaklaştırmak için Kontrol+- düğmelerini kullanarak da yakınlaştırma/uzaklaştırma işlevlerinden yararlanabilirsiniz. “Sarmak” bölümünde sözü edildiği üzere fare tekerleğini veya dokunmatik yüzeyi kullanarak sarabiliyorsanız Kontrol düğmesine basarak da yakınlaştırabilir veya uzaklaştırabilirsiniz.
Dosyaları Açmak ve KaydetmekBirçok KDE uygulaması dosyalarla çalışır. Uygulamaların çoğunda dosyaları açmak ve kaydetmek için bir menüsü vardır. Daha fazla bilgi için “Dosya Menüsü” bölümüne bakın. Ayrıca bir dosya seçmeyi gerektiren başka birçok işlem vardır. İstisnalar dışında tüm KDE uygulamaları, genel olarak aynı dosya seçme penceresini kullanır.
Konqueror'da bir dosya açmak.
- Araç Çubuğu
Bu, standart dolaşma aracı düğmelerini içerir:
Klasör görünümünün, geçmişinde daha önce görüntülenen klasöre değişmesine neden olur. Önceki öge yoksa bu düğme devre dışı bırakılır.
Klasör görünümünün, geçmişinde daha sonra görüntülenen klasöre değişmesine neden olur. Sonraki öge yoksa bu düğme devre dışı bırakılır.
Bu, olanaklıysa klasör görünümünün o anda görüntülenen klasörün hemen üst ögesine değişmesine neden olur.
- (F5)
Klasör görünümünü yeniden yükler ve ilk yüklendiğinden veya son yeniden yüklendiğinden bu yana yapılan değişiklikleri görüntüler.
Klasör görünümünde her dosyanın önizlemesini görüntüler.
- Yakınlaştırma Kaydırıcısı
Bu, klasör görünümünde gösterilen simgenin veya önizlemenin boyutunu değiştirmenize olanak tanır.
- →
- → →
Klasör görünümünde listelenen dosyaları ada göre abecesel olarak sıralayın.
- → →
Klasör görünümünde listelenen dosyaları boyutlarına göre sıralayın.
- → →
Klasör görünümünde listelenen dosyaları son değiştirilme tarihlerine göre sıralayın.
- → →
Klasör görünümünde listelenen dosyaları türlerine göre sıralayın.
- → →
İşaretlenmediğinde (öntanımlı), klasör görünümündeki dosyalar artan düzende sıralanacaktır. (Örneğin, abecesel olarak sıralanan dosyalar A’dan Z’ye, sayısal olarak sıralanan dosyalar ise en küçükten en büyüğe doğru sıralanacaktır.) İşaretlendiğinde, klasördeki dosyalar azalan düzende (tersine) sıralanacaktır.
- → →
Etkinleştirildiğinde (öntanımlı), klasörler dosyalardan önce görünecektir.
- →
- → →
Yalnızca dosya adlarını görüntüler.
- → →
Dosyaların Ad, Tarih ve Boyut bilgilerini görüntüler.
- → →
Kısa Görünüm gibi; ancak klasörler içeriklerini görüntülemek için genişletilebilir.
- → →
Bu aynı zamanda klasörlerin genişletilmesine de olanak tanır; ancak Ayrıntılı Görünüm’de kullanılabilir olan ek sütunları da görüntüler.
- → (Seçenek+.)
Normalde işletim sisteminiz tarafından gizlenen dosya veya klasörleri görüntüler. Bu eylemin alternatif kısayolu F8'dir.
- → (F9)
Yer imlerine eklenen konumlara, disklere veya diğer ortamlara tez erişim sağlayan yerler panelini görüntüler.
- →
Araç çubuğunda, kayıtlı konumların listesi olan “yer imlerine” erişim sağlayan ek bir simge görüntüler.
- →
Geçerli olarak vurgulanan dosyanın önizlemesini klasör görünümünün sağında görüntüler.
Yer imlerini düzenlemek veya eklemek ve yeni bir yer imi klasörü eklemek için bir alt menü açar.
- Konum Çubuğu
Klasör görünümünün üst kısmında bulunan konum çubuğu, geçerli klasörün yolunu görüntüler. Konum çubuğunun iki kipi vardır:
- Kırıntı Kipi
Öntanımlı olan “kırıntı” kipinde, geçerli klasörün yolundaki her klasör adı, o klasörü tez açmak için tıklanabilen bir düğmedir. Ayrıca, bir klasörün sağındaki “>” işaretine tıklamak, o klasörün bir alt klasörünün tez açılmasını sağlayan bir menü açar.
- Düzenlenebilir Kip
Kırıntı kipindeyken yolun sağındaki gri alana Fare Düğmesi ile tıklamak, konum çubuğunu, yolun klavye kullanılarak düzenlenebileceği “düzenlenebilir” kipe geçirir. Kırıntı kipine geri dönmek için konum çubuğunun sağındaki onay işaretine Fare Düğmesi ile tıklayın.
Düzenlenebilir kipte konum çubuğu.
Konum çubuğunun bağlam menüsü, kipler arasında geçiş yapma ve panoyu kullanarak yolu kopyalayıp yapıştırma eylemi sunar. Dosya sisteminin kök klasörüyle başlayan tam yolu veya geçerli yerler girişiyle başlayan yolu görüntülemek için bu bağlam menüsündeki son seçeneği işaretleyin.
- Yerler Listesi
Dolphin ve diğer dosya yönetimi araçlarıyla paylaşılan, KDE'nin standart Yerler listesini gösterir.
- Klasör Görünümü
Dosya seçim penceresinin en büyük kısmı geçerli dizindeki tüm ögelerin listelendiği alandır. Bir dosyayı seçmek için üzerine çift tıklayabilir veya ögeyi seçerek veya düğmesine tıklayabilirsiniz.
Aynı anda birden fazla dosyayı da seçebilirsiniz. Belirli dosyaları seçmek veya önceden seçili olan belirli dosyaların seçimini kaldırmak için Kontrol düğmesini basılı tutun, her bir dosyaya tıklayın ve ardından Kontrol'yi bırakın. Bitişik bir dosya grubunu seçmek için, ilk dosyaya tıklayın, Üst Karakter düğmesini basılı tutun, gruptaki son dosyayı tıklayın ve Üst Karakter'i bırakın.
Klasör Görünümü, bağlam menüsüne erişmek için bir dosyaya sağ tıklanarak veya klavye kısayolları kullanılarak erişilebilen sınırlı sayıda dosya işlemini destekler. Bağlam menüsünde aşağıdaki ögeler bulunur:
Yeni bir dosya veya klasör oluşturun.
- (Sil)
Seçili ögeyi çöp kutusuna taşıyın.
Bu alt menüye → bölümünde anlatıldığı üzere araç çubuğundan da ulaşılabilir.
Bu alt menüye → bölümünde anlatıldığı üzere araç çubuğundan da ulaşılabilir.
Geçerli klasörü öntanımlı dosya yöneticisi uygulamanızda açar.
- (Seçenek+Giriş)
Şu anda seçili dosyayla ilgili çeşitli üst veri türlerini görüntülemenize ve değiştirmenize olanak tanıyan Özellikler penceresini açın.
- Önizleme Paneli
Etkinleştirilirse o anda vurgulanan dosyanın önizlemesi görüntülenir.
- Ad Girdisi
Bir dosya seçildiğinde bu metin kutusunda bir ad görünecektir. Bu metin kutusuna elle bir dosya adı veya yolu da girebilirsiniz.
- Süzgeç Girdisi
Bir dosyayı açarken, Süzgeç girdisi, klasör görünümünde görüntülenen dosyalar için bir süzgeç girmenizi sağlar. Süzgeç, standart globalleri kullanır; dizgiler boşlukla ayrılmalıdır. Örneğin, birkaç farklı ortak Qt™ programlama dosyalarını görüntülemek için
*.cpp *.h *.mocgirebilirsiniz.Tüm dosyaları görüntülemek için bir yalnıca bir * kullanın (
*).Süzgeç girdisi, oturumlar arasında girilen son 10 süzgeci kaydeder. Birini kullanmak için girdinin sağındaki ok düğmesine basın ve istediğiniz süzgeç dizisini seçin. Otomatik tamamlama ok düğmesinin solundaki düğmesine basarak süzgeci devre dışı bırakabilirsiniz.
Bir dosyayı kaydederken, Süzgeç girdisi bunun yerine uygulamanın desteklediği tüm dosya türleri arasından seçim yapmanızı sağlayan bir açılır kutu görüntüleyecektir. Bir dosyayı bu biçimde kaydetmek için birini seçin.
- Dosya adı uzantısını kendiliğinden seç
Bir dosyayı kaydederken bu onay kutusu görünecektir. Seçildiğinde (öntanımlı) uygulama, Ad girdisinde zaten görünmüyorsa seçilen dosya türü için öntanımlı dosya uzantısını dosya adının sonuna kendiliğinden ekleyecektir. Kullanılacak dosya uzantısı onay kutusu etiketinin sonunda parantez içinde listelenmiştir.
Konqueror'da bir dosyayı kaydetmek.
- veya Düğmesi
Gerçekleştirilen eyleme bağlı olarak veya düğmesi görüntülenecektir. Bu düğmeye tıklamak dosya seçim penceresini kapatacak ve istenen eylemi gerçekleştirecektir.
- Düğmesi
düğmesine basmak, herhangi bir işlem yapmadan dosya penceresini kapatır.
Yazım DenetimiSonnet; Kate, KMail ve Calligra Words gibi KDE uygulamaları tarafından kullanılan bir yazım denetleyicisidir. Birçok özgür yazım denetleyicisi için bir grafik kullanıcı arayüzü ön ucudur.
Sonnet'i kullanmak için GNU Aspell, Hspell veya Hunspell gibi bir yazım denetleyicisi ve denetlemek istediğiniz diller için sözlükler kurmalısınız.
Yazımı denetlemek için → menüsüne gidin.
Belgenizdeki bir sözcüğü yanlış yazmışsanız pencerenin en üst satırında gösterilir. Sonnet, değiştirmeniz için doğru sözcüğü/sözcükleri bulmayı dener. En iyi öneri Bununla Değiştir ögesinin sağ tarafında bulunur. Bu değiştirme işlemini kabul etmek için düğmesine tıklayın.
Sonnet ayrıca öneriler listesinden bir sözcük seçmenize ve yanlış yazılan sözcüğü seçili sözcükle değiştirmenize de olanak tanır. düğmesi yardımıyla sözlükten öneriler listesine daha fazla öneri ekleyebilirsiniz.
Özgün yazımınızı korumak için düğmesine tıklayın.
düğmesine tıklayarak yazım denetimini durdurabilir ve yapılan değişiklikleri koruyabilirsiniz.
düğmesine tıklayarak yazım denetimini durdurabilir ve yapılan değişiklikleri iptal edebilirsiniz.
Yanlış yazılan sözcükleri, daha sonra belgenizde yeniden görünürlerse seçili değiştirme sözcüğüyle kendiliğinden değiştirmek için 'e tıklayın.
O noktadaki yazımı ve yanlış yazılan sözcüğün gelecekteki tüm oluşumlarını yok saymak için 'a tıklayın.
düğmesine tıklayarak hatalı yazım olarak gösterilen sözcüğü kişisel sözlüğünüze ekleyebilirsiniz.
Kişisel Sözlük sistem sözlüğünden ayrı bir sözlüktür ve sizin tarafınızdan yapılan eklemeler diğer kullanıcılar tarafından görülemez.
Bu pencerenin en altındaki Dil açılır kutusu, geçici olarak başka bir dil seçmenizi sağlar.
Birçok uygulamada, yazarken kendiliğinden yazım denetimi yapabilirsiniz. Bu özelliği etkinleştirmek için → 'ni seçin.
Yanlış yazılması olası sözcüklerin altı kırmızıyla çizilecektir. Bir öneri seçmek için sözcüğe sağ tıklayın, alt menüsünü seçin ve öneriyi seçin. Ayrıca Sonnet'in bu belgede bu yazımı yok sayması için 'ı veya kişisel sözlüğünüze kaydetmesi için 'yi seçebilirsiniz.
Sözlüğünüzü değiştirmek için → seçeneğine gidin. Geçerli belgenin altında sözlüğünüzü değiştirmenize olanak sağlayacak küçük bir pencere görünecektir.
Sonnet'i yapılandırma konusunda daha fazla bilgi için Sistem Ayarları Yazım Denetimi modülü belgelendirmesine gidin
Bul ve DeğiştirBirçok KDE uygulamasında bulunan Bul işlevi, belirli bir metni bulmanıza izin verirken Değiştir işlevi ise o metni sağlayacağınız başka bir metinle değiştirebilmenizi sağlar.
Bu iki işlevi de birçok KDE uygulamasını menüsünde bulabilirsiniz. Bu menü hakkında daha fazla bilgi için “Düzen Menüsü” bölümüne bakın.
Bul işlevi, bir belgedeki metni arar ve onu seçer.
Calligra Sheets içinde gelir aranıyor.
Uygulamalarda Bul işlevini kullanmak için → ögesine gidin veya Kontrol+F kısayolunu kullanın. Sonrasında Bulunacak metin: kutusuna bulmak istediğinzi metni girin.
Eğer Düzenli ifade işaretlenmişse düzenli ifadeleri kullanarak arama yapabilirsiniz. düğmesine tıklayarak sık kullanılan Boşluk veya Satır Başı gibi düzenli ifade karakterlerini seçip girebilirsiniz. Sisteminizde Kate kuruluysa düzenli ifadeleri yazma konusunda daha fazla bilgiyi bölümünde bulabilirsiniz.
Bu seçenekleri yapılandırarak bulunan sonuçları sınırlayabilirsiniz:
- BÜYÜK/küçük harf duyarlı
BÜYÜK/küçük harfler farklı değerlendirilir. Örneğin, “Bu” sözcüğünü ararken “bu” sonucu bulunamaz.
- Yalnızca tam sözcükler
Öntanımlı olarak, uygulama metin aradığında diğer metnin ortasında bile sonuçları döndürür. Örneğin, “is” aramasını yaparsanız bunu içeren her sözcükte durur; “sis” veya “pis” gibi. Bu seçeneği işaretlerseniz uygulama yalnızca arama metni başlı başına bir sözcük olduğunda, yani boşluklarla çevrelendiğinde sonuçları döndürecektir.
- İmleçten itibaren
Arama imlecin bulunduğu yerden başlayacak ve metnin sonunda duracaktır.
- Geriye doğru bul
Uygulama, öntanımlı olarak belgenin başından başlayarak metni arar ve belgenin sonuna kadar ilerler. Bu seçeneği işaretlerseniz bunun yerine sondan başlayacak ve başlangıca doğru ilerleyecektir.
- Seçili metin
Belgenin tamamında değil, yalnızca o anda seçili olan metinde arama yapmak için bu seçeneği seçin. Hiçbir metin seçilmediğinde devre dışı bırakılır.
Birçok uygulamada Bul penceresi yerine bir arama çubuğu görüntülenir. Arama çubuğu üzerine ek bilgi için KatePart belgelendirmesine bakın.
Bul işlevi, yalnızca bulduğu ilk eşleşmeyi seçer. Aramayı sürdürmek için → seçeneğine gidebilir veya F3'e basabilirsiniz.
Değiştir işlevi, belgede bir metni arar ve onu başka bir metinle değiştirir. Bunu, birçok uygulamada → ögesinde bulabilir veya Kontrol+R düğmelerine basarak çağırabilirsiniz.
Değiştir işlevinin penceresi üç bölüme ayrılmıştır:
- Bul
Aramak istediğiniz metni buraya girebilirsiniz. Burada sağlanan seçenekler hakkında daha fazla bilgi için “Bul İşlevi” bölümüne bakın.
- Değiştir
Bulunan metni değiştirmek istediğiniz metni buraya girebilirsiniz.
Yer tutucular kullan onay kutusunu seçerek, bulunan metni yeni metinde yeniden kullanabilirsiniz. Bazen geri başvurular olarak da bilinen yer tutucular, bulunan metnin tümü veya bir kısmı ile değiştirilecek özel bir karakter dizisidir. Örneğin, “\0”, tüm bulunan metni temsil eder.
düğmesini tıklayıp ardından menüden gibi bir seçeneği belirleyerek metin kutusuna yer tutucular ekleyebilirsiniz. Örneğin, “ileti” sözcüğünü arıyorsanız ve bunu iletiler ile değiştirmek istiyorsanız yer tutucusunu girin ve bir “ler” ekleyin.
Kate kuruluysa bu uygulamanın belgelendirmesinde bulunan Düzenli İfadeler bölümünden yer tutucular hakkında daha fazla bilgi alabilirsiniz.
- Seçenekler
Bu, Bul işlevi ile aynı seçenekleri içerir ve şu ek seçenekleri sunar:
Eğer Değiştirmeden önce sor seçeneği işaretliyse, bulunan her sözcükte bir pencere açılarak değiştirme işlemini onaylamanız istenecektir.
Birçok Uygulamada Değiştir penceresi yerine bir arama ve değiştirme çubuğu gösterilir. Ara ve Değiştir çubuğu hakkında daha fazla bilgi için KatePart belgelendirmesine gözatın.
Yazıtiplerini SeçmekYazıtipi seçicisi birçok KDE uygulamasında kullanılır. Bu araç, uygulamanızda metinlerin gösterileceği yazıtipi görünümünü, biçimini ve boyutunu seçmenizi sağlar.
Sistem Ayarları içinde bir yazıtipi seçmek.
- Yazıtipi
Bu, en soldaki seçim kutusudur ve sisteminizdeki yazıtipleri listesinden bir yazıyüzü seçmenizi sağlar.
- Yazıtipi biçemi
Bu, ortadaki seçim kutusudur ve aşağıdaki seçenekler arasından yazıtipi biçemini seçmenizi sağlar:
Yatık - metni el yazısı veya eğik biçimde görüntüler ve genellikle alıntı yapmak veya metni vurgulamak için kullanılır.
Normal - öntanımlı. Metin herhangi bir özel görünüş olmadan görüntülenir.
Kalın Yatık - hem Kalın hem de Yatık biçemlerinin birleşimidir
Kalın - bu, metni daha koyu, daha kalın bir biçimde görüntüler ve genellikle belge başlıkları için veya metni vurgulamak için kullanılır.
- Boyut
Bu, en sağdaki seçim kutusudur ve metninizin boyutunu seçmenizi sağlar. Yazıtipi boyutu, tipografide standart bir ölçü birimi olan punto türünden ölçülür. Bunun hakkında daha fazla bilgi için Vikipedi’deki “Punto (birim)” yazısına bakın.
- Önizleme
Yazıtipi seçicisinin alt kısmı, o anda seçili olan yazıtipi ayarlarını kullanan metnin önizlemesini görüntüler. İsterseniz bu metni değiştirebilirsiniz.
Renkleri SeçmekRenk seçicisi, bir renk seçmeniz gerektiğinde birçok KDE uygulamasında kullanılabilirdir. Önceden tanımlanmış birçok renkten oluşan Temel renkler arasından seçim yapmanıza veya belirli bir renk istediğinizde kendi renklerinizi karıştırmanıza olanak tanır.
Sistem Ayarları içinde bir renk seçmek.
Temel renkler grubu, önceden tanımlanmış bir dizi renkten oluşur. Bunu renk seçici penceresinin üst tarafında bulabilirsiniz.
Temel renklerden bir renk seçmek için üzerine tıklamanız yeterlidir. Renk, HTML onaltılık kodu ile birlikte paletin sağ tarafında görüntülenecektir.
Renk seçicisi ayrıca kendi renklerinizi karıştırmanıza da olanak tanır. Bunu yapmanın birkaç yolu vardır:
Renk seçicisinin sağ tarafında büyük bir kutu, hemen sağında ise daha ince bir kutu bulunur. Kutuda verilen görsel kılavuza göre istediğiniz rengin Tonunu ve Doygunluğunu seçmek için soldaki kutuyu kullanabilirsiniz. Sağ çubuk Değeri ayarlar. Pencerenin ortasında görüntülenen istenen rengi seçmek için bunları ayarlayın.
Ton, Doygunluk ve Değer ile ilgili daha fazla bilgi için “Ton/Doygunluk/Değer” bölümüne bakın.
Damlalık aracı, ekranınızdan bir renk seçmenize olanak tanır. Bunu kullanmak için, temel renklerin altındaki düğmesini seçin ve ardından o rengi seçmek için ekranınızda herhangi bir yeri tıklayın.
Ekranın sağ alt köşesi, Ton/Doygunluk/Değer (HSV) renk uzayında istediğiniz rengin koordinatlarını elle girmenize olanak tanır. Bunun hakkında daha fazla bilgi için Vikipedi’deki “HSL ve HSV” yazısına bakın.
Bu değerler aynı zamanda başka yöntemlerle bir renk seçerken de güncellenir, böylece o anda seçili olan rengi her zaman doğru şekilde temsil ederler.
Ekranın sağ alt köşesi ayrıca Kırmızı/Yeşil/Mavi (RGB) renk modelinde istenilen rengin koordinatlarını manuel olarak girmenize olanak sağlar. Bunun hakkında daha fazla bilgi için Vikipedi’deki “RGB renk modeli” yazısına bakın.
Bu değerler aynı zamanda başka yöntemlerle bir renk seçerken de güncellenir, böylece o anda seçili olan rengi her zaman doğru şekilde temsil ederler.
Ekranın sağ alt köşesine rengi temsil eden HTML onaltılı kodunu girebilirsiniz. Bunun hakkında daha fazla bilgi için Vikipedi’deki “Web renkleri” yazısına bakın.
Bu değer, başka yöntemlerle bir renk seçildiğinde de güncellenir, böylece o anda seçili olan rengi her zaman doğru şekilde temsil eder.
KDE Yazılımlarını Özelleştirmek
Gwenview uygulamasındaki araç çubuğu.
Bir uygulamanın araç çubuklarını özelleştirmek için → seçeneğini kullanabilir veya bir araç çubuğuna sağ tıklayıp 'ı seçebilirsiniz.
Araç çubuğu yapılandırma panelinin sol tarafında araç çubuğunuza ekleyebileceğiniz kullanılabilir ögeler gösterilir. Sağda, araç çubuğunda halihazırda görünenler vardır. Üst kısımda değiştirmek veya görüntülemek istediğiniz araç çubuğunu seçebilirsiniz.
Panelin her iki yanında da bir Süzgeç metin kutusu bulunur. Bu ögeleri kullanarak listedeki ögeler içerisinde kolayca arama yapabilirsiniz.
Araç çubuğunuza bir öğeyi sol taraftan seçip sağ ok düğmesine tıklayarak ekleyebilirsiniz.
Ögeleri listede aşağı veya yukarı taşıyarak konumlarını değiştirebilirsiniz. Ögeleri aşağıya taşımak için aşağı ok düğmesine, ögeleri daha yükseğe taşımak için ise yukarı ok düğmesine basın. Ögelerin konumunu sürükleyip bırakarak da değiştirebilirsiniz.
Yatay araç çubuklarında üstteki öge soldaki öge olacaktır. Dikey araç çubuklarında ögeler, araç çubuğunda göründükleri şekilde düzenlenir.
Araç çubuğuna bir --- ayırıcı--- koyarak ögeler arasına ayırıcı çizgiler ekleyebilirsiniz.
Pencerenin altındaki düğmesine basıp kararınızı onaylayarak araç çubuğunuzu uygulamayı yüklediğiniz zamanki haline geri yükleyebilirsiniz.
Bağlam menüsüne erişmek için bir araç çubuğuna sağ tıklayarak araç çubuklarının görünüşünü değiştirebilirsiniz.
Araç çubuklarındaki metnin görünüşünü, bir araç çubuğunun bağlam menüsünün alt menüsünden değiştirebilirsiniz.
Seçenekler şunlardır:
- tüm araç çubuğu ögeleri için sadece simge gösterilir.
- tüm araç çubuğu ögeleri için sadece metin gösterilir.
- tüm araç çubuğu ögelerinin simgelerinin sağında metin gösterilir
- tüm araç çubuğu ögelerinin simgelerinin altında metin gösterilir
Ayrıca, bir ögeye sağ tıklayarak ve Metni Göster altında ögeyi işaretleyerek veya işaretini kaldırarak, tek tek araç çubuğu ögelerinin metnini gösterebilir veya gizleyebilirsiniz.
Araç çubuğu bağlam menüsünden 'nu seçerek araç çubuğu ögelerinin simgelerinin boyutunu değiştirebilirsiniz.
Aşağıdaki seçenekler arasından seçim yapabilirsiniz: (her biri simge boyutunu piksel türünden listeler)
[öntanımlı değer]
Araç çubuklarını taşımak için bunların “kilidini açmanız” gerekir. Bunu yapmak için, araç çubuğunun içerik menüsünden seçeneğinin işaretini kaldırın. Kilidi geri yüklemek için bu menü öğesini yeniden işaretlemeniz yeterlidir.
Bir araç çubuğunun konumunu, bağlam menüsünün alt menüsünden değiştirebilirsiniz.
Seçenekler şunlardır:
[birçok uygulamada öntanımlıdır]
Ayrıca yatay araç çubuklarının solundaki veya dikey araç çubuklarının üst kısmındaki noktalı çizgiye tıklayıp basılı tutarak ve onu istediğiniz konuma sürükleyerek de bir araç çubuğunu taşıyabilirsiniz.
Uygulamanızda yalnızca bir araç çubuğu varsa araç çubuğunun bağlam menüsünden veya menüsünden ögesinin seçimini kaldırarak bir araç çubuğunu gizleyebilirsiniz. Araç çubuğunu geri yüklemek için menüsünden seçeneğini seçin.
Uygulamanın birden fazla araç çubuğu varsa bağlam menüsünde alt menü ögesi gösterilir ve üstteki menü ögesinin yerine menüsü gelir. Bu menüden belirli bir araç çubuğununun gösterilip gizlenmesini sağlayabilirsiniz.
Kısayolları Kullanmak ve ÖzelleştirmekBirçok KDE uygulaması, uygulama kısayollarını yapılandırmanıza izin verir. Standart klavye kısayolları panelini açmak için → yolunu izleyin.
Kısayolları Yapılandır penceresinde, geçerli uygulamada mevcut olan tüm kısayolların bir listesini göreceksiniz. İstediğiniz kısayolu aramak için üstteki arama kutusunu kullanabilirsiniz.
Dolphin içinde dosya içeren kısayolları bulmak.
Bir kısayolu değiştirmek için öncelikle değiştirmek istediğiniz kısayolun adına tıklayın. Kısayolu öntanımlı değerine ayarlamayı veya seçilen eylem için yeni bir kısayol seçmeyi seçebileceğiniz bir radyo grubu göreceksiniz. Yeni bir kısayol ayarlamak için Özel'i seçin ve yanındaki düğmeye tıklayın. Daha sonra kullanmak istediğiniz kısayolu yazmanız yeterlidir; sonrasında değişiklikleriniz kaydedilir.
Pencerenin alt kısmında adında bir düğme bulunur. Bu düğmeye tıkladığınızda tüm özel kısayollarınız öntanımlı değerlerine sıfırlanır.
Ayrıca tek bir kısayolu seçip Öntanımlı radyo düğmesini seçerek öntanımlı değerine sıfırlayabilirsiniz.
Bir kısayolu kaldırmak için listeden seçin ve ardından kısayol seçmenizi sağlayan düğmenin sağındaki kaldır simgesine (çarpı işaretli siyah ok) tıklayın.
Şemalar klavye kısayolu yapılandırma profilleridir; böylece farklı kısayollara sahip birkaç profil oluşturabilir ve bu profiller arasında kolayca geçiş yapabilirsiniz.
Şemaları düzenlemenize izin veren bir menü görmek için formun altındaki düğmesine tıklayın. Aşağıdaki seçenekler görünecektir:
- Geçerli Şema
Şemalar arasında geçiş yapmanızı sağlar.
Yeni bir şema oluşturur. Bu, yeni planınız için bir ad seçmenizi sağlayan bir pencere açar.
Geçerli şemayı siler.
Şu menüyü açar:
Geçerli kısayolları geçerli şemaya kaydedin.
Geçerli şemayı bir dosyaya dışa aktarır.
Bir dosyadan şema içe aktarır.
Pencerenin alt kısmındaki düğmesine tıklayarak, kolay başvuru için kısayolların bir listesini yazdırabilirsiniz.
Emeği Geçenler ve LisansKılavuz fikrinin ilk sahibi Chusslove Illich’tir. Oluşturulması ve gelişmesi için destek verenler ise şu kişilerdir: Burkhard Lück, Yuri Chornoivan ve T.C. Hollingsworth.
Kılavuzun çoğu Google Code-In 2011 katılımcıları tarafından yazılmıştır. Onların mükemmel çalışmalarını destekledikleri için Google’a teşekkür ediyoruz!
Çeviren: Serdar Soytetir (tulliana AT gmail.com)
Bu belgelendirme, GNU Serbest Belge Lisansı (GFDL) altında dağıtılmaktadır.
Bu program, GNU Genel Kamu Lisansı altında dağıtılmaktadır.